Утре, 6 јануари, е Бадник, еден од најсветите денови во православната традиција. Тоа е ден на подготовки, полн со симболи и обичаи што го најавуваат раѓањето на Исус Христос. Последниот ден од Божиќниот пост, кога душата и телото се чистат за најголемиот христијански празник.
Бадник не е само подготовка за Божиќ, тој е исполнет со длабока симболика. Од внесувањето на бадниково дрвце до посната вечера, секој момент носи порака за заедништво, љубов и радост. Преку постот, молитвата и семејното собирање, Бадник нè воведува во светлината на Божиќ.
Утрината домиаќинките носат гранче од млад даб, односно бадниково дрвце. Се внесува во домот со благослов и се става крај огништето или на специјално место, покрај иконите. Симболизира дрво што пастирите го донеле во пештерата за да го загреат новородениот Христос. Носи плодност, здравје и благосостојба.
Во куќата се внесува и слама, обично се става на едно место од подот или на трпезата, потсетувајќи на Христовото јасли.
Домаќинката меси погача или лепче, која се крши за Божиќ. Вечерта верниците се собираат на вечерна служба во црква, каде се пали бадникот, централниот момент што ја симболизира светлината на Христовото раѓање.
Трпезата е строго посна: жито, кисела зелка, риба, пити со ореви, суви сливи или јаболка. Со посната вечера завршува 40-дневниот Божиќен пост.
Но, внимавајте! Овие 6 работи не смее да се прават за Бадник, според старите обичаи, се верува дека ќе ви донесат несреќа цела година!
НЕ СМЕЕ ДА ИМА КАВГА ИЛИ РАСПРАВИЈА
Бадник е ден на мир и љубов. Во куќата не смее да има викање, расправии или лутење. Сите мора да бидат смирени и сложни, кавгата може да донесе немир цела година.
НЕ СМЕЕ ДА СЕ БИДЕ МРЗЛИВ
Народот вели: „Што правиш на Бадник, така ќе ти биде целата година.“ Мрзеливоста е лош знак, додека вредноста и трудот носат напредок и успех.
НЕ СЕ ЈАДЕ МРСНА ХРАНА
Последен ден е од постот, затоа месо, млеко и млечни производи се строго забранети. Постот е подготовка на телото и душата за Божиќ. Прекршувањето може да донесе духовна празнина.
НЕ СЕ ИЗНЕСУВА НИШТО ОД КУЌАТА
Ништо не смее да излезе од домот, ни пари ни никакви предмети. Верувањето е дека така се изнесува среќата и благосостојбата од куќата.
НЕ СМЕЕ ДА СЕ ПСУЕ И ДА СЕ ЗБОРУВААТ ГРДИ ЗБОРОВИ
Лошиот јазик на Бадник носи негативна енергија цела година. Домот мора да се чува со мир и благослов, а грдите зборови можат да привлечат несреќа.
НЕ СЕ ПОЗАЈМУВА НИТУ СЕ ВРАЌААТ ПАРИ
Ништо не се дава на заем, особено пари, верувањето е дека така се „празни“ куќата и се однесува благосостојбата. Домот мора да остане „полн“ за среќна година.
Духовната страна: Крајот на постот и подготовката за Божиќ
Бадник е круна на Божиќниот пост што трае од 28 ноември. Верниците се воздржуваат од мрсна храна, лоши мисли и дела. На денот особено се нагласува молитвата и простувањето, се преиспитуваат постапките, се бара и се дава прошка за да се дочека Божиќ со чиста душа.
Бадник нè потсетува на чистотата на Христовото раѓање, на светлината што доаѓа во мракот. Со почитување на обичаите и забраните, семејството се подготвува за радоста на утрешниот ден, раѓањето на Спасителот.
Среќен Бадник! Нека ви е полн со мир, љубов и благослов