Турските власти упатија невообичаено остра порака до Доналд Трамп, јасно ставајќи до знаење дека Алијансата не е инструмент за реализација на надворешнополитичките цели на ниту една земја членка, особено кога станува збор за воени ангажмани кои не се директно поврзани со одбраната на сојузниците. Овој дипломатски потег на Анкара доаѓа како одговор на се почестите притисоци од Вашингтон за поголема вклученост на НАТО во регионални конфликти надвор од територијата на Европа.
„Алијансата е за одбрана, а не за интервенционизам“
Турскиот дипломатски врв нагласи дека фундаменталниот договор на НАТО е заснован на колективна безбедност и одбрана на суверенитетот, а не на глобален интервенционизам по желба на Вашингтон. Според Анкара, обидите на Трамп да ги „инструментализира“ сојузниците за воени авантури во трети земји ја поткопуваат довербата и единството во рамките на Алијансата.
„НАТО не е должен да влегува во туѓи војни. Нашата Алијанса има јасна дефиниција за својата мисија – одбрана на територијалниот интегритет на земјите членки. Секој обид за претворање на НАТО во средство за проекција на сила во конфликти кои не се наши, ќе наиде на цврст отпор,“ се вели во официјалната порака од Анкара.
Растурање на „трансатлантското единство“?
Овој став на Турција, која ја поседува втората најголема армија во НАТО, е директен предизвик за визијата на Трамп за улогата на Алијансата во светот. Додека Трамп инсистира на проширување на обемот на дејствување на НАТО, Анкара се залага за строго придржување до оригиналниот договор, стравувајќи дека вовлекувањето во регионални војни може да ја дестабилизира целата организација.
Политичките аналитичари оценуваат дека ова е еден од најголемите судири во редовите на Алијансата во последните години, кој отвора сериозни прашања за тоа во кој правец ќе се движи НАТО во иднина.