Соработката со Турција во транспортот и поврзаноста е од исклучителна важност за Европската Унија, а обемот на меѓусебната трговска размена би можел да надмине 400 милијарди евра – изјави еврокомесарката за проширување Марта Кос, но истовремено изрази и сериозни загрижености за демократските стандарди, слободата на медиумите и основните права во земјата.
Кос ова го изјави на прес-конференција во Одрин, каде што денеска пристигна на отворањето на делницата Черкезкој – Капикуле од брзата железничка линија што треба да го поврзе Истанбул со бугарската граница, објави одринскиот весник „Бати Експрес“. Таа посочи дека е потребно да се модернизира Царинската унија, да се зајакнат транспортните врски и да се унапреди соработката во областа на безбедноста.
Во своето обраќање еврокомесарката го истакна стратешкото значење на Турција за Европа.
– Потенцијалот за економски односи меѓу Турција и Европската Унија е многу поголем од она што во моментов се очекува. Обемот на трговската размена меѓу двете страни минатата година достигна 218 милијарди евра, а таа бројка би можела значително да се зголеми доколку се создадат соодветни услови. Нашата трговска размена со Турција би можела да надмине 400 милијарди евра. За да го постигнеме тоа, треба да ги унапредиме постојните економски односи, да ги отстраниме пречките во трговијата и подобро да го искористиме потенцијалот на двете страни – изјави Кос.
Нагласувајќи дека економските односи не треба да се оценуваат само врз основа на актуелните податоци за трговската размена, таа ја истакна важноста на усогласувањето на законодавството, меѓусебната доверба и соработката во различни области.
Според Кос, модернизацијата на Царинската унија е едно од клучните прашања за развојот на економските односи меѓу Турција и ЕУ. За да продолжи тој процес, потребно е усогласување на техничкото законодавство и согласност од сите 27 земји членки на Унијата.
Истовремено, Кос посочи дека загриженостите во врска со демократските стандарди, слободата на медиумите и основните права во Турција остануваат високо на агендата на односите меѓу Анкара и Брисел.
– Последните случувања поврзани со слободата на медиумите и правата на ЛГБТК+ заедницата се разгледуваат во овој контекст. Сериозните загрижености во овие области ќе ги изложиме во нашиот извештај за проширувањето, кој ќе биде објавен на 28 октомври. Нема да се двоумиме јавно и отворено да ги соопштиме фактите – рече Кос.
Еврокомесарката за проширување ја нагласи и важноста на развојот на трговските патишта меѓу Европа и Азија, при што Средниот коридор има значајна улога во поврзувањето на двата континента.
Железничката линија Халкали – Капикуле, која води до границата со Бугарија, е клучен дел од Средниот коридор, познат и како Транскасписки меѓународен транспортен коридор. Таа обезбедува брза железничка врска со голем транспортен капацитет меѓу Азија и европската железничка мрежа.
Кос додаде дека Европската Унија настојува да мобилизира до 12 милијарди евра од јавни и приватни извори во рамките на иницијативата „Глобален портал“ (Global Gateway). Меѓу главните цели на иницијативата се зајакнувањето на транспортот, инфраструктурата и економските врски.
Во изминатите 20 години ЕУ обезбедила повеќе од една милијарда евра за инфраструктурни проекти во Турција. Инвестициите во инфраструктурата и транспортот не создаваат само физички врски, туку придонесуваат и за развој на економските односи и долгорочната соработка меѓу земјите, додаде Кос.
Еврокомесарката за проширување оствари средба и со турскиот министер за транспорт и инфраструктура, Абдулкадир Уралоглу.