Кинескиот претседател Си Џинпинг остварува разговори со американскиот претседател Доналд Трамп во Белата куќа, во момент кога на двете светски сили им остануваат помалку од седум недели да решат што ќе се случи со дел од привремено суспендираните царини и трговски ограничувања. Официјалната државна посета на Си се одвива од 23 до 25 септември.
На преговарачката маса се неколку клучни прашања што директно влијаат врз светските синџири на снабдување: царините, кинескиот извоз на ретки минерали и магнети, американските ограничувања за напредна технологија и чипови, земјоделската трговија и вештачката интелигенција.
Според наводите на агенцијата Reuters, пазарите особено внимателно ќе следат дали ќе дојде до продолжување или промена на трговските аранжмани што истекуваат на 10 ноември. Меѓу нив е и суспензијата на американската дополнителна царина од 24 проценти за кинески производи, како и поврзаните кинески контрамерки. Кинеското Министерство за трговија потврдува дека до истиот датум се суспендирани и дел од претходно најавените извозни контроли, иако остануваат на сила бројни други меѓусебни царини.
Битка за ретките минерали
Ретките минерали остануваат една од најчувствителните економски точки. Податоците од AlixPartners, пренесени од Reuters, покажуваат дека Кина контролира до 70 отсто од светското ископување ретки земни елементи, околу 85 отсто од капацитетите за нивно преработување и приближно 90 отсто од производството на легури и магнети.
Овие магнети се составен дел од електричните и класичните автомобили, индустриските мотори, електрониката, ветерните турбини, воздухопловната и медицинската опрема, како и низа други високотехнолошки производи. Додека Вашингтон бара посигурен пристап до овие материјали, Пекинг бара олеснување или дополнително одложување на американските технолошки ограничувања насочени кон кинеските компании.
Вештачката интелигенција како нов елемент во преговорите
Вештачката интелигенција (ВИ) за првпат влегува како значаен елемент во директните преговори. Американскиот министер за финансии Скот Бесент, по подготвителните разговори со кинескиот вицепремиер Хе Лифенг, соопшти дека Вашингтон предложил механизам за заемно известување за сериозни инциденти со ВИ кои можат да претставуваат закана за националната безбедност.
Според AP, целта е да се зголеми транспарентноста меѓу двете најголеми сили во развојот на овие технологии, иако засега станува збор само за предлог и тема на разговор, а не за постигнат конечен договор. Исто така, двете страни разговараат и за намалување на царините за одредени „нечувствителни“ производи, како земјоделски добра, стоки за широка потрошувачка, енергенси и медицинска опрема.
Политиката и безбедноста остануваат во фокусот
Покрај економијата, Тајван продолжува да биде едно од најчувствителните политички и безбедносни прашања. Извори на Reuters упатени во кинеската позиција наведуваат дека Си Џинпинг се очекува повторно да го отвори прашањето поврзано со американската продажба на оружје на Тајван.
Од друга страна, американската администрација јавно не најави промена на својата долгогодишна политика кон островот, поради што секое соопштение по завршувањето на средбата ќе се анализира со особено внимание за да се утврди дали станува збор за конкретна промена, политичка изјава или само продолжување на дијалогот.