Во Косово денеска се одржуваат нови предвремени парламентарни избори – трети по ред во изминатите 16 месеци. До ова дојде откако парламентарните партии не успеаја да постигнат договор за избор на нов претседател на државата, функција која според уставот ја избираат пратениците во Собранието.
Овие предвремени избори се одраз на долгорочната политичка и институционална криза во земјата. Процесот беше официјално распишан откако косовскиот парламент не успеа да избере нов шеф на државата во уставниот рок, по завршувањето на мандатот на претседателката Вјоса Османи. Во април ова доведе до распуштање на парламентот.
Изборите во бројки: Колку граѓани гласаат и кој учествува?
Гласањето започна во 7:00 часот наутро, а избирачките места се затвораат во 19:00 часот. Според податоците на Централната изборна комисија (ЦИК) на Косово, изборниот инвентар изгледа вака:
- Вкупен број на гласачи: 2.092.174 граѓани (за 15.884 гласачи повеќе во споредба со претходните избори).
- Гласачи во Косово: 1.959.962 граѓани.
- Гласачи во дијаспората: 132.212 регистрирани граѓани.
- Учесници: 21 политички субјект (3 коалиции, 17 партии и 1 независен кандидат) со вкупно 902 кандидати за пратеници.
Гласањето во земјата се одвива во 949 избирачки центри со вкупно 2.550 избирачки места. За дијаспората, покрај гласањето по пошта, вчера беше организирано и физичко гласање во 30 дипломатски мисии (17 амбасади и 13 конзулати) ширум 19 земји.
Курти брка нова победа, но клучот е во компромисот
Владејачкото движење „Самоопределување“ на премиерот Албин Курти се надева на уште еден триумф, а аналитичарите веќе предвидуваат нивна победа. Сепак, овој пат математиката ќе биде посложена. За да се избере нов претседател и да се избегне нов изборен круг, Курти ќе мора да постигне компромис со опозициските партии за да го обезбеди потребното двотретинско мнозинство во парламентот.
Потсетување за изборниот тренд на „Самоопределување“:
- Февруари 2025: Партијата освои 42% од гласовите.
- Декември 2025: Поддршката порасна на 51,1% од гласовите.
И покрај високиот процент во декември, неможноста да се најде заеднички јазик со опозицијата за претежно церемонијалната позиција претседател ја блокираше државата, па граѓаните на Косово денеска повторно се наоѓаат пред гласачките кутии.