Во исклучително свечена, достоинствена и уметнички возвишена атмосфера, на 27 април, во Македонскиот културно-информативен центар во Софија се одржа концерт што со право може да се нарече историски.
По повод 50-годишниот јубилеј од професионалната кариера на Никола Кокан Димушевски – автор кој многумина со право го сметаат за вистински музички гениј, публиката беше сведок на вечер исполнета со длабока уметничка сила, емоција и интелектуална музичка префинетост.Настанот претставуваше повеќе од концерт, тоа беше културен чин од највисок ранг, кој ја потврди улогата на Македонскиот културно-информативен центар како клучна институција за афирмација на македонската култура во меѓународен контекст.
Во таа вечер, Центарот се преобрази во вистински храм на уметноста, простор каде што се среќаваат традицијата и современоста, локалното и универзалното, минатото и иднината.
Концертот свечено го отвори директорот на Македонскиот културно-информативен центар во Софија, проф. д-р Зоран Пејковски, кој во своето обраќање ја истакна величината на творештвото на Димушевски, потенцирајќи дека станува збор за автор чија музичка мисла ги надминува жанровските и географските граници.
Тој ја нагласи и мисијата на Центарот како жив културен мост, кој овозможува ваквите врвни уметнички достигнувања да бидат достапни и препознаени надвор од Македонија.
Со свое обраќање настапи и македонската амбасадорка во Бугарија, Агнеза Руси-Поповска, која ја потенцираше важноста на културата како најсилна форма на дипломатска комуникација. Таа истакна дека токму уметници од калибарот на Димушевски, чиј гениј се изразува преку музика што допира до сите, претставуваат најдостојни амбасадори на македонската култура во светот.
Концертот, инспириран од најновото авторско издание „The Back of Beyond“ („Зад грбот на Бог“), беше уметничка ретроспектива, но и длабоко лична и современа музичка исповед. Делата создадени во периодот на пандемијата COVID-19 носеа силен емотивен и филозофски набој, тие беа музички одраз на тишината, на внатрешните состојби и на човечката потреба за смисла во време на глобална неизвесност.Во текот на вечерта, публиката беше воведена во комплексен и богат звучен универзум. Џез-рок експресијата, електронската звучност, симфониските структури и камерната суптилност се слеваа во едно органско цело, кое ја откриваше широчината на уметничкиот јазик на Димушевски. Токму во оваа способност да се обединат различни музички светови лежи неговата генијалност – во создавањето музика што истовремено е интелектуална и длабоко емотивна.
Како еден од основачите на легендарната група „Леб и Сол“, Димушевски стои во темелите на современата македонска музика. Неговиот богат опус од над 250 композиции, стотици аранжмани и повеќе од 300 медиумски музички теми, претставува сведоштво за редок творечки континуитет и визионерски пристап кон музиката. Неговата работа со староцрковното и македонското песнопојание дополнително ја потврдува неговата уметничка длабочина. Преку современи електронски инструменти и хармонски интервенции, тој создава нови звучни светови, во кои традицијата не е само зачувана, туку повторно оживеана и трансформирана.
Токму тука најсилно се чувствува неговиот авторски печат како на композитор, но и како мислител во музиката.Со повеќе од 2.000 концерти ширум светот, соработки со врвни уметници и бројни меѓународни признанија, Димушевски е редок пример на македонски уметник со глобално влијание.
Неговото дело не само што ја бележи историјата, туку и ја обликува иднината на музиката.Концертот во Софија беше силна потврда дека уметноста има моќ да ги надмине времето и просторот. Во таа вечер, Македонскиот културно-информативен центар не беше само домаќин, туку вистински чувар и промотор на вредностите што ја дефинираат македонската културна традиција.
„Зад грбот на Бог“ се покажа како повеќе од наслов, како филозофија на творење, како внатрешен свет во кој музиката станува духовно искуство. А концертот, како сведоштво за еден музички гениј, чија уметност продолжува да инспирира, да предизвикува и да обединува.